Gıda katkı maddelerinin sağlığa etkileri

yorumsuz
527

gidalarda-kullanilan-katki-maddeleri

Gıda katkı maddeleri

Gıda katkı maddeleri, gıdaların paketlenmesi ve işlenmesi esnasında oluşabilecek değişiklikleri önlemek ve gıdanın özelliklerini korumak için kullanılan organik veya organik olmayan maddelerdir. Bu maddeler gıdalarda istenmeyen değişiklikleri önler ve gıdaların raf ömrünün uzatmayı sağlar.

Gıda katkı maddelerinin kullanımı günümüzde ortaya çıkmamıştır. Çok eskilerden beri örnek olarak pişirilmiş gıdaları tuzlayıp saklamak ve bu şekilde muhafaza etmek gibi. Gıdalara ilave edilen ekstra katkı maddeleri ile gıdalar saklanır. Pişirilmiş etler eski çağlarda tuzlanarak saklanmıştır. Bu da bir gıda katkı maddesine örnektir .

Gıda katkı maddelerinin amacı gıdanın ilk günkü besleyici değerini korumak, raf ömrünü uzatmak, dayanıklılığı artırmak, gıdanın özelliklerini geliştirmek, gıdada patojen mikroorganizmaların oluşmasını ve gelişmesini önlemek, gıdanın lezzetinin kaybolmamasını sağlamak, acılaşmasını önlemek ve gıdaların teknolojik olarak işlenebilirliğini sağlamak için kullanılır.

Gıda katkı maddelerinin sınıflandırılması

Gıda katkı maddeleri kullanım amacı, bileşik sınıfı ve farklı şekillerde sınıflandırılabilir kullanım amacı olarak dört başlıkta toplayabiliriz. Bunlar;

1. koruyucular

Koruyucular gıdanın içeriğinin korunmasını ve raf ömrünün artmasını sağlarlar. Koruyucular denince antimikrobiyal maddeler ve antioksidan maddeler aklımıza gelir. Antimikrobiyal maddeler; nitrit, nitrat, benzoik asit, sorbik asit ve propiyonik asittir.

2. renk ve tat vericiler 

Renk ve tat geliştiriciler; gıdalara çeşitli aromatik meyvelerden alınan tat ve rengin verilmesidir.

3. besin değerini koruyucu katkı maddeleri

Besinlerin işlenmesi esnasında kaybolan vitaminlerin yerine yenisini koymaktır.

4. Besinlerin yapısını oluşturan katkı maddeleri

Bu katkı maddeleri besinlerin yoğunluğunu oluşturmak için kullanılır. Sıvılaşma ve koyulaşmayı sağlarlar. Bunlar kıvam arttırıcılar, stabilizörler (keçi boynuzu gamı, guargam, karaya gamı…), topaklanma önleyiciler (silikat, magnezyum oksit…), pH dengeleyiciler (asetik asit, sitrik asit, tartarik asit), nem dengeleyiciler, köpük oluşturucular, mayalanma sağlayıcılar, dolgu maddeleri ve parlatıcılardır.

gida-katki-maddeleri

Katkı maddelerini farklı şekilde sınıflandıracak olursan 6 ana kategoriye ayırabiliriz. Bu 6 ana kategori koruyucular, besleyiciler, aromalaştırıcı ajanlar, renk vericiler, yapı ve görünüşü etkileyenler ve diğerleri diye ayırabiliriz.

Gıda katkı maddelerinden temel olarak kullanılan üç çeşit koruyucu mevcuttur. Bunlar; antimikrobiyaller, antioksidanlar ve esmerleşmeyi önleyenler. Antimikrobiyaller, besinlerde mikrop oluşmasını engelleyerek bakteri, maya, küf ve diğer mikroorganizmaların gelişimini önler. Antioksidanlar ise gıdaları zararlı mikroorganizmalardan korur. Esmerleşme önleyici ajanlar gıdaların farklı renk almalarını engeller. Gıda sanayisinde en yaygın kullanılan antimikrobiyal maddeler; asetik asit, propiyonik asit, kükürt, benzoik asit, nitrat ve nitrittir. Esmerleşmeyi önleyen ajanlar ise özellikle kurutulmuş meyve ve sebzelerde kullanılır. Bu ajanlar C vitamini, sitrik asit ve sodyum sülfittir.

Gıdalarda katkı maddesi kullanırken dikkat edilmesi gerekenler!

Katkı maddesi kullanırken hangi amaçla olursa olsun hiçbir şekilde insan sağlığına zarar vermemelidir.

Kullanılacak katkı maddeleri hakkında miktar belirlenmelidir.

Gıdaların eklenen koruyucu ve renklendirici gibi gıda maddeleri gıdalara zarar vermemelidir.

Kullanılacak olan gıda katkı maddeleri hakkında gerekli bilgi toplanmalıdır.

Gıda katkı maddeleri hangi gıdalarda ne miktarda ve hangi amaçla katılabileceği gıda katkı maddeleri kodeksinde belirtilmiş olması önemlidir.

Gıda içerisinde katılan gıda maddeleri gıda ambalajın üzerinde eksiksiz olarak belirtilmelidir.

Gıda katkı maddeleri gıdanın içerisinde katıldığında homojen ve dağılmış olmalı ve ürünün maliyeti artmamalıdır.

Gıda katkı maddeleri gıdanın bozukluğunu kapatıcı ve tüketiciyi aldatıcı olmamalıdır.

 

Bir önceki sağlık bilgisi yazımız olan Solgar curcumin nedir? Ne işe yarar? başlıklı makalemizde full spectrum curcumin, solgar curcumin ve solgar zerdeçal hakkında bilgiler verilmektedir. Ayrıca öğrenmek istediğiniz ne varsa konu altından yorumla iletebilirsiniz.

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+


Etiketler: , , ,
Eklenme Tarihi: 16 Şubat 2018

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın